هوارد گاردنر(1998،1983)، یکی از نظریه پردازان هوش ، نظریه ای وضع کرده شامل هشت نوع هوش متفاوت و مستقل از یکدیگر با نام های زیر:
1- زبانی(linguistic)
2- منطقی- ریاضی(logical-mathematical)
3- فضایی - بدنی(spatial)
4- بدنی- جنبشی(bodily- kinesthetic)
5-موسقیایی(musical)
6- میان فردی(interpersonal)
7-درون فردی(interapersonal)
8- طبیعت گرایانه(naturalistic)
توصیف مختصر هوشهای هشت گانه گاردنر
| نوع هوش | توصیف |
| هوش زبانی | توانایی استفاده از زبان خودتان و دیگر زبان ها برای فهماندن مقاصد خود و درک مقاصد آن |
| هوش منطقی- ریاضی | توانایی درک اصول علت و معلولی به گونه ای شبیه به درک دانشمندان یا منطق داستدلال کمی و ریاضی به گونه ای شبیه به استفاده ریاضی دانان |
| هوش فضایی | توانایی بازنمایی جنبه های فضایی دنیا در ذهن خود،مانند خلبانان،بازیکنان شطرنج،نقاشان،مجسمه سازان، آرشیتکت ها |
| هوش بدنی- جنبشی | توانایی استفاده از قسمتی یا تمامی بدن خود برای حل یک مسئله، تولید یک فراورده، یا عمل کردن شبیه به ورزشکاران یا بازیگران |
| هوش موسقیایی | توانایی پردازش ذهنی موسیقی به گونه ای که موجب شناسایی الگوها ،به یاد سپردن الگوها ، و دستکاری موسیقی برای حل مسائل یا بیان درک و فهم |
| هوش میان فردی یا بین افراد | توانایی درک افراد دیگر و برقرار کردن رابطه معنی دار با آنان .این کار از راه درک اشخاص دیگر امکان پذیر است. یعنی چه کاری می توانند انجام دهند، چگونه با دنیا و دیگران رابطه برقرار می کنند، واکنش احتمالی آنان چیست، چه چیزی را دوست دارند، از چه چیزی اجتناب می کنند، و چه احساسی دارند. |
| هوش درون فردی | توانایی درک خودتان ،دانستن اینکه چه کها و ناتواناییهای شما در چیست، آرزوها و هدفهایتان کدام اند، چه احساسی دارید،از چه چیزی اجتناب می کنید، و در شرایط مختلف چگونه واکنش می کنید. |
| هوش طبیعت گرایانه | توانایی درک طبیعت و دنیای مدرن از راه تمیز قائل شدن بین موجودات طبیعی زنده و غیر زنده و اشیاء ساخته شده دست انسان و دسته بندی کردن آنها |
منبع:اندازه گیری، سنجش و ارزشیابی آموزشی، ویرایش ششم، دکتر علی اکبر سیف، 1394